Depozitat rriten 12 për qind, leku kalon valutën për herë të parë në një dekadë

14-08-2026

Depozitat në sistemin bankar vijuan rritjen e fortë në tremujorin e dytë të vitit 2026, ndërsa struktura e kursimeve shënoi një ndryshim të rëndësishëm.

Për herë të parë në dhjetë vitet e fundit, depozitat në lekë kanë kaluar ato në valutë, duke zënë 50.1% të totalit.

Të dhënat e Raportit Tremujor të Politikës Monetare 2026/III të Bankës së Shqipërisë tregojnë se depozitat u rritën me 12% në terma vjetorë gjatë tremujorit të dytë, me kontribut pozitiv nga të gjithë komponentët. Rritja më e fortë është regjistruar te kursimet në monedhën kombëtare, duke konfirmuar një tendencë që ka nisur prej më shumë se një viti.

Depozitat në lekë rriten me 13.5%

Depozitat në lekë u zgjeruan me 13.5% krahasuar me të njëjtën periudhë të një viti më parë. Banka e Shqipërisë e lidh këtë ecuri me thellimin e ndërmjetësimit financiar në monedhën vendase, zgjerimin e ofertës monetare në lekë dhe prirjen e individëve dhe bizneseve për t'i mbajtur apo investuar kursimet përmes sistemit bankar.

Në të kundërt, depozitat në valutë u rritën me një ritëm më të ngadaltë, prej 10.5% në terma vjetorë. Në këtë segment, kontributi kryesor ka ardhur nga bizneset, në një periudhë kur aktiviteti turistik dhe hyrjet e valutës në ekonominë shqiptare kanë qenë në rritje.

Diferenca mes ritmeve të rritjes së depozitave në lekë dhe atyre në valutë nuk është një zhvillim i momentit. Sipas Bankës së Shqipërisë, prej më shumë se një viti depozitat në monedhën kombëtare po zgjerohen më shpejt. Si rezultat, depozitat në lekë përfaqësojnë tashmë rreth 50.1% të totalit, duke marrë për herë të parë në dhjetë vitet e fundit peshën më të madhe në portofolin e depozitave.

Individët shtojnë kursimet, bizneset shënojnë rritje mbi 20%

Edhe individët kanë vijuar të shtojnë kursimet në sistemin bankar. Depozitat e tyre u rritën me 9.8% në terma vjetorë, me zgjerimin të përqendruar kryesisht te depozitat në lekë, ndërkohë që kursimet në valutë kanë shfaqur ngadalësim.

Banka e Shqipërisë evidenton se rritja e depozitave në lekë të individëve sinjalizon edhe një zhvendosje të një pjese të kursimeve nga letrat me vlerë drejt depozitave bankare.

Rritje edhe më të fortë kanë shënuar depozitat e bizneseve. Në fund të tremujorit të dytë, ato rezultuan 20.7% më të larta krahasuar me të njëjtën periudhë të një viti më parë. Në rastin e bizneseve, zgjerimi është mbështetur kryesisht nga depozitat në valutë, në linjë me shtimin e aktivitetit ekonomik dhe hyrjeve valutore.

Mbi gjysma e kursimeve mbahen në depozita pa afat

Krahas monedhës, po ndryshon edhe mënyra se si shqiptarët i mbajnë kursimet në banka. Depozitat pa afat kanë dhënë kontributin kryesor në rritjen vjetore të kursimeve prej më shumë se një viti dhe tashmë përfaqësojnë 56.4% të portofolit total, një nivel pranë maksimumeve historike.

Kjo ecuri tregon një preferencë në rritje të depozituesve për t'i mbajtur paratë të disponueshme dhe likuide, në vend që t'i angazhojnë në depozita me afate më të gjata.

Edhe brenda depozitave me afat, interesi është përqendruar te maturitetet deri në dy vjet. Depozitat me afat mbi dy vjet kanë humbur terren dhe pesha e tyre ka zbritur në 18.1% të totalit, lehtësisht më poshtë se nivelet e vitit 2024.

Sipas Bankës së Shqipërisë, kjo prirje lidhet si me ngushtimin e diferencës së normave të kthimit ndërmjet maturiteteve të ndryshme, ashtu edhe me preferencën e individëve për të ruajtur një shkallë më të lartë likuiditeti të kursimeve.

Të dhënat e tremujorit të dytë të vitit 2026 konfirmojnë kështu jo vetëm rritjen e fortë të depozitave në sistemin bankar, por edhe ndryshimin e strukturës së tyre. Leku po fiton terren ndaj valutës, ndërsa depozituesit po favorizojnë gjithnjë e më shumë depozitat pa afat dhe maturitetet më të shkurtra.

Burimi: ekofin.al